Yanlış yapılan kelimeyi hemen yeniden çözmeli mi: hemen geri gelmez, hem cevabı gördükten hemen sonra doğru yapmak sayılmaz

Yanlış yaptığınız kelimeyi hemen yeniden çözebilirsiniz, VocaX sizi alıkoymuyor — yanlış yaptığınız kelimeler otomatik olarak işarete düşer, siz de tüm listeyi bir alıştırma kaynağı gibi kullanıp baştan geçebilirsiniz. Ama önce iki şeyi bilmek gerekir: birincisi, yanlış yapmak o alıştırma biçiminin vade kaydını günceller; bir daha ne zaman görüneceği üç kayıt içindeki en erken vadeli olanı esas alır, sabit bir en kısa aralık vaat edilmez. İkincisi, cevabı gördükten hemen sonra doğru yapmak hatırlamak değil tanımaktır; bu "doğru" neredeyse hiç bilgi taşımaz. Bu yazı yanlış yaptıktan sonra kelimenin ne çabuk geri geldiğini, hemen doğru yapmanın neden sayılmadığını ve yanlışlarla gerçekten ilgilenmek istediğinizde neyi oynatmanız gerektiğini anlatıyor. Aradığınız "yanlış yapınca hemen, olana kadar tekrar ettiren" bir makineyse bu yazı size göre değil.

1. "Hemen yeniden yapmak"la "geri dönmesini beklemek" ayrı şeyler mi

Ayrı şeyler, üstelik ikisi de aynı yoldan yürümüyor.

Bu yüzden sorunun cevabı iki yarıya ayrılıyor: Sistemin sizin yerinize zamanlamasını istiyorsanız — olmaz, en hızlısı için de bir süre beklemek gerekir. Kendiniz elle bir daha çalışmak istiyorsanız — olur, liste orada duruyor.

Yanlış yapmak, kelimenin o alıştırma biçimindeki vade kaydını günceller ve tekrar planlamasına daha erken dönmesini sağlar; bir sonraki görünme zamanı üç kayıt içindeki en erken vadeli olanı esas alır. Bu bir kota meselesi değil, planlamanın kendi tercihidir.

Üç vade çizgisinin nasıl hesaplandığı bir kelime, üç vade çizgisi yazısındadır.

2. Yanlış yapmak sizi ısrarlı bir sorguya mahkûm etmez: arada her zaman bir aralık vardır

Yanlış yaptıktan sonra kelime daha çabuk geri gelir ama hemen geri gelmez — iki görüşme arasında her zaman bir süre geçer, nefes alacak bir pay kalır.

Arka arkaya yanlış yapmak da bunu değiştirmez. Hiçbir hata serisi aralığı "cevabı verir vermez yeniden sormak" düzeyine indirmez; "üç kez yanlış yapınca başa dön" kuralı da yoktur. Hiçbir hata serisi VocaX’i bir tekrar makinesine çeviremez.

İkinci kural daha önemli: hatanın bedeli sandığınız kadar ağır değil. Kelimeyi biraz daha çabuk geri getirir, ama arka arkaya kaç kez yanlış yaptığınıza bakarak ceza katlanmaz; zaten zor olan bir kelimeyi sürekli gözünüzün önünde de tutmaz. Gerekçe şu: tek bir hata işarete zaten yazıldı; bir daha cezalandırmak, kelimenin yanlış bir sebeple döngüde asılı kalmasına yol açar.

Tek bir hatanın gideceği yer işaretli kelimeler listesi, planlama değil.

Yanlış yapmak kelimeyi yalnızca biraz daha çabuk geri getirir, hemen geri getirmez. Hiçbir hata serisi VocaX’i bir tekrar makinesine çeviremez.

3. Cevabı gördükten hemen sonra doğru yapmak neden sayılmaz

Bu madde öncekinden daha önemli.

Bir kelimeyi yanlış yaptınız, sistem doğru cevabı gösterdi. Üç saniye sonra bir daha denediniz ve bu kez doğruyu buldunuz — ama o üç denemede kullandığınız şey az önceki bakışın akılda kalan iziydi, kelimeye dair uzun süreli belleğiniz değil. Buna tanıma denir: cevap hâlâ gözünüzün önünde (ya da az önce önünüzdeydi) ve siz onu tanıyorsunuz.

Asıl sınav geri çağırmadır: cevap önünüzde değildir, onu kendiniz çıkarırsınız. VocaX’in üç soru biçiminden çeviri size dört şık sunar, bu tanımadır; dikte sesi duyup harfleri yazmanızı, konuşma ise sesli söylemenizi ister — bu ikisi geri çağırmadır.

Yani "yanlış yaptım, hemen bir daha denedim, bu kez doğru" hareketi kısa süreli izleniminizi ölçer, o kelimenin bellek durumunu değil. Biraz teselli verir, ama hiçbir saati ilerletmez — yapacağınız şey gerçekten bir alıştırma olmadıkça; o da kendi kurallarına göre yürür.

Cevabı gördükten hemen sonra doğru yapmak tanımadır, geri çağırma değil. Ölçtüğü şey az önceki bakışın izidir, o kelimeye dair bellek durumunuz değil.

Tanıma ile geri çağırma farkını ve dört şıklı sorunun "artık biliyorum" duygusunu neden yarattığını etkin hatırlama ve tanıma yazısı anlatıyor.

4. Yanlışlarla gerçekten ilgilenmek istiyorsanız neyi oynatmalısınız

İşareti oynatın, planlamayı değil.

• Bırakın sistem kendi vadesine göre dizsin. Yanlışınız zaten kaydedildi; çalıştığınız alıştırma kendi ilerlemesiyle yürür, gerisini vade zamanı halleder.
• Ekstra çalışmak istiyorsanız işaretli kelimeler listesinden girin. Alıştırmada yanlış yaptığınız kelimeler işarete düşer; o listeyi alıştırma kaynağı yapıp baştan geçebilir, çözdüklerinizi tamamlanmış olarak işaretleyebilir ya da listenin tamamını CSV olarak dışa aktarabilirsiniz.
• "Bir daha deneyeyim, doğru mu"yu kendinizi sınamak için kullanmayın. Sınayacaksanız soru biçimini değiştirin: çeviride doğru şıkkı bulmak yetmez, sesi duyduğunuzda yazabiliyor musuna bakın.

Bir de sık atlanan şey var: her alıştırma yalnızca çalıştığı beceriyi ilerletir. Çeviride yanlış yaparsanız etkilenen tek saat çeviri saati olur; dikte ve konuşma kendi son ilerledikleri yerde durur. Bir kelimenin kuyrukta bekleyip durmasının nedeni de bu: yalnızca tek bir soru biçimiyle çalışmak.

5. Bu konuda neler yapılamaz

• Yanlış yaptıktan hemen sonra yeniden sormaz. Tek yanlışta da ardı ardına yanlışta da olmaz; böyle bir düğme yok.
• Siz elle fazla çalıştınız diye vade öne çekilmez. Elle yapılan çalışma aynı kurallardan geçer: gerçek alıştırma ilgili beceriyi ilerletir, üstünden geçip dokunmak ilerletmez.
• Yanlış kelime cezalandırılmaz. "Üç kez yanlış yapınca başa dön" kuralı yok; ne kadar fena yaparsanız yapın kelime biraz erken geri gelir, gözünüzün önüne asılmaz.
• Elle yeniden yaptınız diye işaretle ilişiği kesilmez. Tamamlanmış olarak işaretlemek sizin kararınızdır; gösterim katmanına yazılır, planlamadan ayrı durur.
• "Birkaç kez daha çalışırsan hatırlarsın" demez. Tekrar, kısa sürede doğruluğu artırabilir; ama bir hafta sonra hâlâ çıkarabiliyor olmak ayrı bir iştir.

6. Bu yazı kime göre değil

• Yanlış yapar yapmaz size zorla tekrar ettirecek bir makine istiyorsanız. Yanlış sonrası her zaman bir süre beklersiniz; bu değişmez.
• Kelimeleri tekrar tekrar yanlış yaparak gözünüzün önünde tutmak istiyorsanız. Yol kapalı: yanlış yapmak kelimeyi ancak biraz erken geri getirir, hemen getirmez.
• "Bu yanlış kelimeye 5 tur daha ekleyeyim" düğmesi istiyorsanız. Öyle bir şey yok. Ekstra çalışma işaretli kelimeler listesinden yürür, planlamadan değil.
• Bu gece bir sınav hücumu yapacaksanız. Yanlış sonrası bekleme kuralı, sınavın bir gece öncesinde hiç işe yaramaz.
• Android ya da Windows gerekiyorsa. VocaX iPhone, iPad ve Mac üzerinde çalışır.

Sık sorulanlar

Bir kelimeyi yanlış yaptığımda hemen yeniden çalışabilir miyim?

Evet, uygulama sizi alıkoymaz: yanlış yaptığınız kelime otomatik olarak işaretli kelimeler listesine düşer ve o listeyi alıştırma kaynağı yapıp baştan geçersiniz. Ama bir daha ne zaman karşınıza çıkacağı üç kayıt içindeki en erken vadeli olanı belirler; sabit bir aralık vaat edilmez.

Yanlış yaptıktan sonra o kelime ne kadar sonra geri gelir?

Yanlış yapmak, kelimenin o soru biçimindeki kaydını günceller ve daha erken vadelenmesini sağlar; sonraki görünme zamanı çeviri, dikte ve konuşma kayıtlarından en erken vadeli olanı alır ve o da kendi ilerlemesiyle yürür. Bu cümlenin anlamı şu: VocaX "yanlış yapınca hemen, olana kadar tekrar ettiren" bir makine değildir.

Cevabı gördüm ve hemen doğru yaptım; bu hatırlamak sayılır mı?

Sayılmaz. O tanıma — cevap az önce gözünüzün önündeydi ve siz onu tanıdınız. Asıl sınav geri çağırma: cevap önünüzde değilken onu çıkarabiliyor musunuz. Çeviri size dört şık sunar ve tanımadır; dikte harfleri yazmanızı, konuşma sesli söylemenizi ister, geri çağırma ikisidir.

Yanlış yaptığımda o kelimeye ne olur?

Biraz daha erken geri gelir ve bu arada otomatik olarak işaretli kelimeler listesine düşer; sizi topluca ele almanızı bekler. VocaX tek bir hatadan dolayı cezayı katlamaz, "üç kez yanlış yapınca başa dön" gibi bir kuralı da yoktur.

Peki defalarca yanlış yaptığım kelimeleri nasıl ele almalıyım?

İşaretle, planlamayla değil. Yanlış yaptıklarınız o listeye düşer; listeyi alıştırma kaynağı yapıp baştan geçebilir ya da tamamını CSV olarak dışa aktarabilirsiniz. Bir de kendinizi başka bir soru biçimiyle sınayın: çeviride doğru şıkkı bulmak sayılmaz, sesi duyduğunuzda yazabiliyor musuna bakın.

Axiom One LLC — VocaX. Buradaki sayılar 2026-09-15 durumudur.